Današnje vesti | Vojvodina | Srbija | Svet | Vremenska prognoza | Kursna lista | TV program                       Prijava za E-dopisnicu | Pišite nam | Marketing | Uslovi korišćenja | Impresum

 

titel zavicajna zbirka

                    

  

  English Magyar Slovenčina  Rromane   Latinica Ћирилица    

Find more about Weather in Нови Сад, RB
Click for weather forecast


Find more about Weather in Нови Сад, RB
Click for weather forecast


limundo aukcije

Foto priča Stevan Avguštin:
Božić i božićni običaji
 
 
Magazin
Šajkaška
Foto priča
E-Ravnica
Video portal
Arhiva
Poslovni adresar
Kontakt

Mondo Web sms
Pošaljite 10 besplatnih sms poruka na 064/065/066 mrežu!
www.mondo.rs


servis racunara titel

 



Šajkaška

Šajkaška je kroz istoriju bila ona geografska, administrativna, politička, vojna i u oblasti duhovnog života teritorija na ušću Tise u Dunav, koja je omeđena ovim dvema rekama i tzv. Rimskim šančevima, niže Bečeja i do pod današnji Novi Sad.

Ime Šajkaška potiče od mađarske reči čajka (csajka), a znači brod i lađa. Šajka je, međutim, u Srba označavala isključivo ratni brod. Šajkaši su bili članovi posada ratnih brodova. Srba šajkaša bilo je na ugarskim ratnim brodovima od 15. veka. Reč Šajkaš kasnije i danas označava stanovnika Šajkaške i naziv je mesta za negdanji Koviljski Sveti Ivan.
        Za antičke Grke ove krajeve severno od velike reke naseljavali su varvari. I Rimljani su, iako nisu prelazili Dunav, imali nekakvu vojnu upravu na toj teritoriji, može biti upravo do Rimskih šančeva. Nema ni podataka kakva je u ranom srednjem veku i srednjovekovnoj Ugarskoj  bila teritorijalna organizacija buduće Šajkaške. Zna se, međutim, da su Mađari u današnjoj južnoj Bačkoj u 10. veku osnovali županiju sa sedištem u Baču, po kojem je i dobila ime Bačka. Severno od nje bila je županija Bodrog.
        U 11. veku u Titelu je podignut katolički avgustinski manastir i organizovan kaptol. Kaptol je kasnije prešao iz uprave Kaločke biskupije u nadležnost primasa Ugarske u Ostrogonu (Estergomu). Ovo je svedočanstvo da je kraj između Tise i Dunava u oblasti duhovnog života činio celinu u ondašnjoj Ugarskoj.
        Dolaskom Turaka, na području između Tise i Dunava nestalo je i ugarske uprave. Turci su 1541. osnovali Segedinski sandžak i Bačku županiju podelili na nahije. Titelska nahija obuhvatala je teritoriju buduće Šajkaške i banatska sela Perlez i Čentu. Kada su Turci konačno proterani teritorija u trouglu Tise i Dunava podeljena je početkom 18. veka, na Podunavsku i Potisku vojnu granicu. Deo teritorije današnje Šajkaške od Kaća do Titela pripadao je Podunavskoj, a od Mošorina do Čuruga Potiskoj vojnoj granici. Kada su 1747-50. razvojačene obe granice, Šajkaška je od 1750. do 1763. pripadala Bečejskom distriktu. Onda se deo stanovništva iz ovih krajeva iselio u Rusiju. Jedno od naselja, danas na Ukrajini, još uvek se zove Mošorin.
        Već 1763, u granicama potonje Šajkaške, nastaje Šajkaški bataljon. Od njegovog ukidanja 1873, pa sve do danas ta teritorija se zove Šajkaška, a njeni stanovnici Šajkaši. U Austriji su beležili Titel kao glavni grad Šajkaške, a srpski istoričari i publicisti samo kao glavno mesto Šajkaške.
        Razvojačenjem Šajkaški bataljon administrativno i politički nasledio je Titelski srez u Bačko-bodroškoj županiji. Sve do 1918. taj srez politički je bio jedinstven. U međuvremenu je sreska administracija organizovana i u Žablju. Između dva svetska rata negdanji jedinstveni srez podeljen je i politički na Žabaljski i Titelski. Oba sreza su nastavila da traju i posle Drugog svetskog rata. Nakratko su oba bila u Novosadskom srezu. ''Samoupravnim'' reorganizacijama područje Šajkaške je podeljeno na mamutsku opštinu Novi Sad i minijaturne opštine Žabalj, Srbobran i Titel. Novosadskoj opštini pripala su šajkaška sela Budisava, Kać i Kovilj, a Srbobranu Nadalj. Žabaljska opština je svedena na Gospođince, Đurđevo, Žabalj i Čurug. Titelskoj opštini su ostali Vilovo, Gardinovci, Lok, Mošorin, Titel i Šajkaš.
        Administrativno teritoriju Šajkaške još uvek čuva samo srpska pravoslavna crkva. Žabaljski protoprezviterijat još od 18. veka na čelu je crkvene oblasti koja obuhvata negdanju Šajkašku.
        Sećanja na negdanju Šajkašku traju još samo u nazivima šećerane ''Šajkaška'' u Žablju, društva ''Šajkaška'' sa sedištem u Šajkašu (nekad Kovilj Sveti Ivan),  Šajkaške šahovske lige, zemljoradničke zadruge ''Šajkaška'' u Titelu, vodoprivredno ''Šajkaška'' u sistemu JP ''Vode Vojvodine'' i nazivima ulica u mestima Šajkaške i u Novom Sadu.

Literatura:
Šajkaška, istorija
I, grupa autora, Matica srpska, Novi Sad, 1975.
Šajkaška, istorija II, grupa autora, Matica srpska, Novi Sad, 1975.
Titelski letopis za 2002, knj. Prva, Društvo prijatelja Titela, Titel, 2002.
Laza Čurčić, Šajkači vek i po, Valjevac, Valjevo, septembar 1994.

Dragan Kolak

 


Bookmark and Share


 


 

Magazin Ravnica je interaktivan servis i svi posetioci mogu slobodno učestvovati u njegovom uređivanju! Dovoljno je da kliknete ispod na link Dodajte svoj komentar i videćete formular putem kojeg možete izneti svoje mišljenje o konkretnom članku koji ste pročitali na otvorenoj stranici. Redakcija sajta nije odgovorna za sadržaj komentara/malih oglasa! Formular popunite tačnim podacima kako bi Vaš tekst bio objavljen. Vaši podaci su zaštićeni i nisu javno dostupni, niti će se upotrebiti u bilo koje druge svrhe osim interne arhive sajta. Hvala vam na saradnji.

Dodajte svoj komentar

Ravnica.INFO Twitter

Ravnica magazinon

 


Like us on foursquare


 

Najnovije na sajtu:

Bioskop "Arena" Novi Sad - Repertoar
Rasvetljena serija razbojništava
Dve maloletnice poginule u udesu, sutra dan žalosti u Žablju
Na dočeku Srpske Nove godine na trgu u Žablju preko 2000 građana
Basketaši uspešno obeležili vikend
Preminuo Zdravko Mutin, bivši predsednik opštine Titel
Otkup kuća za šest izbegličkih porodica
Temerincima četvrto mesto na Dnevnikovom turniru u malom fudbalu
Titel: Bez suda dug put do pravde
Pojedine ulice u Đurđevu bez struje u ponedeljak 13. januara

BESPLATNI MALI OGLASI




 



Lokalne vesti | Titel | Lok | Vilovo | Gardinovci | Mošorin | Šajkaš | Žabalj | Čurug | Đurđevo | Gospođinci | Nadalj | Novi Sad | Kać | Budisava | Kovilj | Temerin | Sirig | Bački Jarak | Bečej | Vrbas | Beočin | Sremski Karlovci |

   


Ravnica - Informativni turističko poslovni Internet magazin © 2006-2012 Dizajn i hosting Studio RAVNICA NET ; Tel: 060 39 88 195  Impresum   Uslovi korišćenja    Marketing